Prawo spadkowe w praktyce
czyli wszystko co trzeba wiedzieć o dziedziczeniu i sukcesji
Jestem adwokatem. Od wielu lat prowadzę przed sądami sprawy o stwierdzenie nabycia spadku, dział spadku oraz o zachowek.
Uczę też jak w przemyślany i świadomy sposób przekazać majątek następcom.
Lubię takie sprawy – każda taka sprawa to inna historia – a ja wiem, że mogę pomóc konkretnym osobom. Możesz więc mi zaufać: myślę, iż będę w stanie pomóc także Tobie.
Każdego dnia udzielam porad prawnych – zarówno w siedzibie kancelarii we Wrocławiu, jak i online.
Potrzebujesz porady w zakresie prawa spadkowego?
Po prostu napisz do mnie wiadomość.
Planowanie spadkowe,
czyli jak świadomie przekazać majątek
Od wielu lat pomagam klientom spokojnie i świadomie uregulować sprawy spadkowe. Wspieram osoby, które chcą w spokojny i odpowiedzialny sposób przekazać swój majątek. Wiem, jak ważne jest, aby jasno określić swoją wolę i zadbać o bliskich. Z empatią wsłuchuję się w Twoją sytuację i wspólnie szukamy najlepszego rozwiązania.
Dzięki dobrze przygotowanemu testamentowi pomożesz uniknąć rodzinnych nieporozumień i konfliktów o majątek. Przemyślany testament to często najlepszy sposób na zachowanie dobrych relacji w rodzinie.
Zapraszam do kontaktu — pomogę Ci podjąć i sformułować decyzje, które przyniosą Twojej rodzinie poczucie bezpieczeństwa.
Przepisanie majątku na jedno dziecko – czy tak można?
Taka sytuacja: „Mam troje dzieci. Ostatnio zaczynam myśleć o tym, jak przekazać majątek. Prowadzę firmę, która rozkręciłem od początku. Sam doszedłem do wszystkiego. Kosztowało mnie to mnóstwo wysiłku. No ale firma działa i chciałbym, aby działała dalej. Tylko jeśli wszystkie dzieci będą dziedziczyć po mnie to nic z tego nie będzie. Bo jest tak, iż tylko najstarszy syn coś potrafi – wiadomo, odziedziczył talent po mnie. Pozostali młodsi to jakoś niespecjalnie garną się do pracy, żeby nie powiedzieć, że tacy leniwi i niepozbierani, nie interesują się firmą, nie chcieli studiować zarządzania… nie to co mój najstarszy syn, no ale wiadomo że on to ma talent i pracowitość po mnie (a tak, to już mówiłem) Jeśli firmę odziedziczą wszystkie dzieci – nic z niej nie zostanie. No i co ja mogę zrobić w takiej sytuacji?”
Tak, rozumiem: to trudna sytuacja.
Wskazanie spadkobiercy w testamencie
Oczywiście: możesz napisać testament i wskazać tylko jednego spadkobiercę.
To tylko Twoja decyzja i jak najbardziej możesz to zrobić. Czy jest jakiś „haczyk”? No cóż, zazwyczaj jest! Wiesz, czym jest zachowek? Jeśli nie, przeczytaj art. 991 kodeksu cywilnego.
Testament napisany przez oboje małżonków?
Dziś krótki wpis – krótkie pytanie i krótka odpowiedź. Pisałam kiedyś, iż przepisy prawa spadkowego nie przewidują testamentów wspólnych. Wiele osób jednak pytało, czy małżonkowie mogą napisać jeden wspólny testament? Skoro jest coś takiego, jak wspólność ustawowa, to czy małżonkowie mogą napisać razem jeden testament? Może i miałoby to sens, ale…
odpowiem od razu, aby nie trzymać Cię w niepewności:
Nie – nawet w przypadku małżonków przepisy nie przewidują napisanie jednego testamentu.
Nie ma to związku z ustrojem majątkowym: niezależnie od tego, czy macie ustrój wspólności ustawowej, czy też od samego początku małżeństwa jest ustrój rozdzielności majątkowej.
Testament wspólny małżonków?
Przepisy prawa spadkowego nie przewidują testamentów wspólnych, nawet gdy chodzi o małżonków. I takie rozwiązanie ma pewien sens.
Tak więc:
Każdy z małżonków powinien napisać swój osobny testament.
Tak więc: tu odpowiedź jest prosta: nie ma czegoś takiego, jak 'testament wspólny małżonków”.
Testament wzajemny małżonków?
a to już zupełnie coś innego. To jest możliwe i co więcej: całkiem często proponuję takie rozwiązanie.
Zachowek dla dziecka, z którym nie miałem kontaktu
Taka sytuacja: „Mam dwoje dzieci z małżeństwa z moją żoną Zosią. Chciałbym napisać testament, aby sprawiedliwie podzielić majątek. Ale jest pewien problem. mam dziecko z pierwszego małżeństwa. Taka studencka miłość. Dość szybko się rozwiedliśmy, syn został z byłą żoną. Nawet chciałem mieć z nim kontakt, ale była żona wyjechała do innego miasta no i oczywiście utrudniała mi kontakty, a potem poznałem moją drugą żonę i nie było czasu. Tak, z tego co wiem jest już on dorosły, chyba teraz coś studiuje, ale nie mam pewności co. Słyszałem, że jest coś takiego jak „zachowek”. No ale czy to możliwe, żeby ten syn z którym nawet nie mam kontaktu i który specjalnie się mną nie interesował miał jakieś prawo do zachowku?
Trudna sytuacja, prawda? Jak myślisz – jaka jest odpowiedź?
Wiesz, kto jest uprawniony do zachowku?
Czy jeśli zadający to pytanie faktycznie napisze testament na rzecz dwójki dzieci z drugiego małżeństwa – albo na rzecz obecnej żony:
to czy ten syn z pierwszego małżeństwa będzie mógł czegoś się domagać?
Czasami tak jest, iż trzeba dać inną odpowiedź, niż taką, na jaką ma nadzieję pytający.
Zachowek: kto może domagać się zachowku?
Tak, dziecko pominięte w testamencie może domagać się zachowku.
Nie, nie ma znaczenia to, że to dziecko jest z innego małżeństwa czy związku nieformalnego.
Zstępnym, małżonkowi oraz rodzicom spadkodawcy, którzy byliby powołani do spadku z ustawy, należą się, jeżeli uprawniony jest trwale niezdolny do pracy albo jeżeli zstępny uprawniony jest małoletni – dwie trzecie wartości udziału spadkowego, który by mu przypadał przy dziedziczeniu ustawowym, w innych zaś wypadkach – połowa wartości tego udziału (zachowek).
A brak kontaktu? Cóż, dalej jest to dziecko, które miałoby prawo do dziedziczenia. Dzieci dziedziczą po rodzicach, nawet jeśli nie było osobistego kontaktu.
Dochodzenie zachowku jak rodzice jeszcze żyją?
Zachowek to chyba jedna z bardziej kontrowersyjnych instytucji prawa spadkowego, a może w ogóle i prawa cywilnego. O zachowku powstało już wiele artykułów na blogu i na pewno będą kolejne, gdyż temat ten niezmiennie budzi zainteresowanie.
Jeśli chodzi o dochodzenie zachowku przed sądem: bardzo często jest tak, iż po przeciwnych stronach sali sądowej spotyka się rodzeństwo.
To w sumie dość smutne sytuacje, chociaż dziś nie o tym.
U podstaw domagania się zachowku przez jedną osobę z rodzeństwa jest testament lub też dokonana wcześniej przez rodziców darowizna na rzecz jednego z rodzeństwa.
Czyli np. ojciec w testamencie wskazuje jako spadkobiercę jedno z dzieci, a to dziecko, które zostało pominięte w testamencie może domagać się zachowku.
Może też tak być, iż ów ojciec cały swój majątek przekazał jednemu z dzieci w drodze darowizny.
I takie sytuacje są w sumie bardziej problematyczne.
Dziecko, które darowizny nie otrzymało dowiaduje się najczęściej zupełnym przypadkiem. I najczęściej jest to gorsze niż sam fakt dokonania darowizny.
Rozumiem, to nie są przyjemne sytuacje.
Często powtarzam na tym blogu, że dobrze jest kwestię przekazania majątku omówić w rodzinie. Fakt zaskoczenia w momencie dowiedzenia się o takiej darowiźnie jest dość trudny i niestety nie pozostaje bez wpływu na relacje między dziećmi – bez względu na ich wiek.
Dziecko niepełnoletnie dziedziczy mieszkanie
Czy dziecko może odziedziczyć mieszkanie? Czy jest w ogóle możliwe, aby dziecko było właścicielem mieszkania?
Dziedziczenie ustawowe
Może będziesz zdziwiony, ale tak – to jest możliwe. Dziecko może być spadkobiercą zarówno na podstawie ustawy, jak i testamentu.
Czasami tak po prostu „samo” się dzieje. Czyli umiera osoba, która ma małoletnie dzieci, a nie napisała wcześniej testamentu.
Najczęściej dziedziczy dziecko wraz z żyjącym małżonkiem spadkodawcy. Albo wspólnie kilkoro dzieci. Tu są możliwe różne opcje.
Dziedziczenie testamentowe przez dziecko
Można tez wskazać dziecko jako spadkobiercę w testamencie.
Co więcej: nie zawsze musi być tak, iż to rodzic tego dziecka będzie zarządzał majątkiem odziedziczonym przez dziecko.
To znaczy – najczęściej tak jest, rodzice (czasami jeden z rodziców) zarządza majątkiem dziecka, w tym też majątkiem przez dziecko odziedziczonym. Ale -właśnie tak, jak wspomniałam: nie jest to jedyna opcja. W dalszej części wpisu podam podstawę prawną.
Dalszą kwestią jest to, czy takie rozwiązanie jest optymalne? Może akurat w Twojej sytuacji tak, ale…
Konsekwencje odziedziczenia mieszkania przez dziecko
Czy wiesz, że aby sprzedać odziedziczone przez dziecko mieszkanie potrzebna będzie zgoda sądu?
