Prawo spadkowe w praktyce
czyli wszystko co trzeba wiedzieć o dziedziczeniu i sukcesji
Jestem adwokatem. Od wielu lat prowadzę przed sądami sprawy o stwierdzenie nabycia spadku, dział spadku oraz o zachowek.
Uczę też jak w przemyślany i świadomy sposób przekazać majątek następcom.
Lubię takie sprawy – każda taka sprawa to inna historia – a ja wiem, że mogę pomóc konkretnym osobom. Możesz więc mi zaufać: myślę, iż będę w stanie pomóc także Tobie.
Każdego dnia udzielam porad prawnych – zarówno w siedzibie kancelarii we Wrocławiu, jak i online.
Potrzebujesz porady w zakresie prawa spadkowego?
Po prostu napisz do mnie wiadomość.
Planowanie spadkowe,
czyli jak świadomie przekazać majątek
Od wielu lat pomagam klientom spokojnie i świadomie uregulować sprawy spadkowe. Wspieram osoby, które chcą w spokojny i odpowiedzialny sposób przekazać swój majątek. Wiem, jak ważne jest, aby jasno określić swoją wolę i zadbać o bliskich. Z empatią wsłuchuję się w Twoją sytuację i wspólnie szukamy najlepszego rozwiązania.
Dzięki dobrze przygotowanemu testamentowi pomożesz uniknąć rodzinnych nieporozumień i konfliktów o majątek. Przemyślany testament to często najlepszy sposób na zachowanie dobrych relacji w rodzinie.
Zapraszam do kontaktu — pomogę Ci podjąć i sformułować decyzje, które przyniosą Twojej rodzinie poczucie bezpieczeństwa.
Mity o prawie spadkowym #1
Krótkie wpisy cieszą się sporą popularnością, tak więc… będzie seria krótkich wpisów, takich do przeczytania dosłownie w dwie minuty.
I seria ta będzie dotyczyć popularnych mitów dotyczących prawa spadkowego (bo też właśnie o prawie spadkowym jest ten blog)
Mity o prawie spadkowym #1
Powszechne wydaje się być przekonanie, że zawsze ważny może być tylko jeden testament.
Ale czy tak jest naprawdę? Może myślałeś, że tak jest – no bo jak nabycie spadku mogłoby nastąpić na podstawie dwóch lub trzech testamentów? I w sumie rozumiem takie podejście, ale: prawo spadkowe przewiduje wiele różnych możliwości. Zanim jednak o tych możliwościach: w testamencie można po prostu wskazać jednego spadkobiercę i już. Można napisać taki bardzo prosty testament- wskazać, iż jako spadkobiercę do całości spadku powołuję mojego syna/ brata/ partnerkę.
Testament można też zawsze zmienić.
I jeśli w pierwszym testamencie wskażesz jako spadkobiercę brata, ale później spotkasz miłość swojego życia i napiszesz kolejny testament, w którym to właśnie ją wskażesz jako spadkobiercę: ważny będzie ten ostatni testament. Dlatego tak ważne jest zamieszczanie dat w treści testamentu. No i oczywiście testament musi spełniać wszystkie wymogi, jakie przewidują przepisy prawa spadkowego – przede wszystkim być napisany w całości odręcznie lub mieć formę notarialną.
Testament to nie tylko powołanie spadkobiercy!
testament daje dużo więcej możliwości. Zaraz o tym przeczytasz.
Czy można wydziedziczyć rodzeństwo?
To będzie krótki wpis, tak więc odpowiem od razu: Nie można! Jesteś zdziwiony odpowiedzią? A wiesz, co konkretnie oznacza wydziedziczenie i na czym polega?
O wydziedziczeniu pisałam już wiele razy. Ale wciąż dostaję o to wiele pytań.
czy można wydziedziczyć rodzeństwo?
czy w testamencie mogę wydziedziczyć brata lub siostrę? Nie – nie możesz. Rodzeństwo możesz po prostu pominąć w testamencie, bo nie masz obowiązku aby brata czy siostrę w testamencie uwzględnić.
Pominięcie w testamencie to nie jest wydziedziczenie. Wydziedziczyć to pozbawić kogoś – czyli spadkobiercę ustawowego – możliwości domagania się zachowku.
Tak więc: można w testamencie wydziedziczyć kogoś, komu przysługiwałby zachowek!
Tak, o samym zachowku były dziesiątki artykułów i będzie wiele kolejnych.
Ale ponieważ to blog o prawie spadkowym w praktyce: będzie teraz praktycznie.
Często osoby, które (jeszcze) nie mają dzieci pytają mnie o to, jak napisać testament. I bardzo słusznie, bo to jedna z wielu sytuacji kiedy trzeba o tym pomyśleć.
Weźmy na przykład taką sytuację: Pan Tadeusz nie ma jeszcze dzieci, ale ma partnerkę z którą prowadzi firmę. jego ojciec już nie żyje, ale pan Tadeusz ma troje rodzeństwa. Czy w tej sytuacji – gdy pan Tadeusz zdecyduje się napisać testament i wskazać jako spadkobiercę swoją partnerkę: powinien wydziedziczyć rodzeństwo? Nie powinien. Nie musi nic w testamencie przeznaczać dla rodzeństwa, ale nie musi rodzeństwa wydziedziczać.
Dlaczego?
Jak przekazać majątek w rodzinie czyli planowanie dziedziczenia i nie tylko
Może nie są to kwestie, o których myśli się na co dzień. Ale… może warto się „kiedyś” nad tym zastanowić? A po tym zastanowieniu się podjąć odpowiednie działanie. Chyba, że chcesz zdać się tylko na przepisy kodeksu cywilnego? Tak na marginesie: znasz zasady dziedziczenia ustawowego? Życie pisze różne scenariusze, wierz mi: warto chociaż zastanowić się nad tym przekazaniem majątku.
Na spokojnie. Teraz, kiedy masz chwilę czasu i możliwość działania.
Przemyślany testament jako sposób na przekazanie majątku
chyba pierwszą rzeczą, jaka przychodzi Ci na myśl na hasło „przekazanie majątku” jest testament, prawda? I coś w tym jest, bo temu właśnie służy testament. Tylko nie chodzi tu o absolutnie jakikolwiek testament. Chodzi o przemyślany testament, który rozwiąże problem, a nie stworzy kolejne problemy.
W testamencie można tylko wskazać, kto ma być spadkobierca. Ale musisz wiedzieć, iż prawo spadkowe daje o wiele więcej możliwości – jeśli chodzi o testament. Pisanie testamentów o temat nie na jeden wpis, ale w ogóle na cały blog:) Nie wiem nawet, ile wpisów na moim blogu dotyczy właśnie pisania testamentów.
zapis windykacyjny
można w testamencie po prostu wskazać spadkobiercę, można przeznaczyć konkretne rzeczy – też nieruchomości dla konkretnych osób. Można wskazać jednego spadkobiercę i przeznaczyć konkretne rzeczy dla konkretnych osób… Dużo rzeczy można. Przeznaczenie konkretnej rzeczy dla określonej osoby to zapis windykacyjny. W takiej sytuacji testament musi mieć formę notarialną. takich zapisów windykacyjnych może być w jednym testamencie kilka. To bardzo przydatne narzędzie, aby w bardziej precyzyjny sposób przekazać majątek. Myślisz o napisaniu testamentu? Wiedziałeś o tym, że tak też można?
Czy jest sens pisać testament, skoro są przepisy o zachowku?
Jeden z klientów zadał mi ostatnio takie pytanie: „czy ma w ogóle sens pisać jakiś testament, skoro są przepisy o zachowku i zapewne uprawniony do zachowku będzie domagać się pieniędzy? Mam dziecko z pierwszego małżeństwa, ale ono już i tak sporo dostało. Chciałbym przekazać majątek w testamencie żonie i zabezpieczyć dziecko z tego związku, bo ono jest jeszcze małe. No ale przecież i tak syn z pierwszego małżeństwa będzie chciał zachowku?” To po co pisać testament jak i tak spadkobierca będzie musiał zapłacić zachowek?
Trudna sprawa, prawda?
I tak jest -w prawie spadkowym jest instytucja zachowku. I najczęściej uprawniony do zachowku o ten zachowek występuje.
Czy pisanie testamentu ma sens, jeśli i tak ktoś może domagać się zachowku?
Cóż, może właśnie w takich sytuacjach pisanie testamentów ma szczególny sens? Tak, jak wspomniałam, w kodeksie cywilnym są przepisy o zachowku.
I tak właśnie to działa – wskażesz jako spadkobiercę w testamencie np. tylko jedno dziecko, a pozostałe pominiesz: to pomięte dzieci będą mogły domagać się zachowku (od tego dziecka, które uwzględnisz w testamencie)
Wiem, że przepisy dotyczące zachowku wiele osób uważa za kontrowersyjne. I wiele osób dostrzega w tych przepisach pewne ograniczenie jeśli chodzi o możliwość swobodnego dysponowania swoim majątkiem.
Może właśnie z uwagi na te przepisy o zachowku pomyślałeś, że ten cały testament nie ma sensu? Ale…
Czy wiesz, co będzie gdy nie napiszesz testamentu? Co będzie konsekwencją braku testamentu?
Będzie mieć miejsce dziedziczenie ustawowe – w oparciu o przepisy kodeksu cywilnego. Wiem, samo pojęcie „dziedziczenie ustawowe” może nic Ci nie mówić.
5 pomocnych wskazówek jeśli zamierzasz dochodzić zapłaty zachowku
Okazało się, że zostałeś pominięty w testamencie? Rozumiem, nie spodziewałeś się tego. Ale nie ma żadnych wątpliwości, że jako spadkobierca została wskazana inna osoba. Myślisz, że nic Ci się nie należy i generalnie „już po wszystkim”? Nie zawsze tak jest. Jeśli zostałeś pominięty w testamencie trzeba ustalić, czy jesteś uprawniony do tego, aby domagać się zachowku. W sytuacji gdy Twój rodzic wskazał w testamencie tylko brata lub siostrę, a Ty jesteś pominięty: bardzo możliwe, iż należy Ci się zachowek. Pamiętaj tylko, iż pominięcie w testamencie to jedna kwestia, a wydziedziczenie to kolejna dalsza kwestia – i to coś zupełnie innego niż „zwykłe pominięcie”.
Dobrze, załóżmy iż o żadnym wydziedziczeniu nie ma mowy.
Jak już wiele razy wspominałam: sprawa o zachowek to sprawa o zapłatę konkretnej kwoty pieniędzy.
I do takiej sprawy należy się przygotować. Rozumiem, że sprawa w sądzie to duży stres dla wielu osób, ale odpowiednie przygotowanie i strategia pozwolą znacząco ten stres zmniejszyć.
5 pomocnych wskazówek jeśli zamierzasz dochodzić zapłaty zachowku
1/ upewnij się co do właściwości sądu
Kiedyś było inaczej z tą właściwością – i możesz jeszcze znaleźć gdzieś w sieci informacje, które nie są już aktualne, ale dziś jest tak iż jeśli domagasz się kwoty ponad 100.000,-zł to trzeba wnieść pozew do sądu okręgowego. Czy to będzie bardzo duży błąd, jeśli w takiej sytuacji wniesiesz pozew do sądu rejonowego? Może nie, ale… Właśnie zawsze jest jakieś ale. Przekazywanie sprawy właściwemu sądowi trochę potrwa, a Tobie przecież zależy na tym, aby sąd możliwie szybko rozpatrzył sprawę, prawda? I może jeszcze w razie omyłkowego wniesienia sprawy do innego sądu po prostu mógłbyś uzbroić się w cierpliwość i poczekać, to jednak jest taka sytuacja kiedy to wniesienie pozwu do niewłaściwego sądu będzie problemem. Chodzi o sytuację, kiedy wnosisz pozew tuż przed upływem terminu przedawnienia.
A jeśli już o przedawnieniu mowa…
